A B C  

         ****  A ****          

Aandelen. Degene die in de droom geld in aandelen belegt, zoekt zekerheid in een netelige situatie, degene die ze vernietigt of verkoopt, wil niet op valse vrienden of adviseurs vertrouwen.

Aankleden. Andere kleding aantrekken symboliseert de wil om in de maatschappij zelfverzekerd te willen optreden. U wilt zich niet blootgeven en op andere mensen een goede indruk maken.
Degene die andere aankleedt, kan er uit opmaken dat iemand in het bewuste leven onze steun nodig heeft.

Aankomst. Men laat een levensperiode achter zich, men hoopt op rust en een evenwichtig karakter. De aankomst wijst tevens op een nieuw begin. Mogelijk ook op een verandering naar het goede.

Aanslag. Op degene die in een droom een aanslag beleeft staan opwindende dingen te wachten, waarbij bepaalde - in de betreffende droom voortkomende - symbolen verklaren of het om mooie of ernstige belevenissen gaat.
Een dromer die zelf aanslagen beraamt of pleegt, wil zich vermoedelijk in de waaktoestand in een uitzichtloos lijkende zaak engageren.

Aardbeving. Een angst die onze onbewuste gevoelens in ons bewustzijn terecht laat komen.
Hier wordt voor plotselinge veranderingen gewaarschuwd die ons levensritme in de war kunnen brengen.
Na een in de droom beleefde aardbeving zou men op z'n eigen capaciteiten moeten vertrouwen en in zekere zin alles steen voor steen opnieuw moet opbouwen. Soms wijst de aardbeving uitsluitend op een voor ons zelf niet helemaal begrijpelijke verandering in ons karakterbeeld, die gecorrigeerd zou moeten worden.

Acht. Dit getal heeft dikwijls de betekenis van 'acht slaan', wat meestal positief kan worden uitgelegd.
De acht staat voor recht en rechtvaardigheid, oorzaak en gevolg. De 'liggende' acht is het teken van oneindigheid, de overwinning op de dood.

Adelaar. De heerser van de lucht is positief te interpreteren als bevrijding van aardse gebondenheid. Hij symboliseert het elan van grootse gedachten. Maar dikwijls ook hartstocht van de geest.
Wie de adelaar hoog boven zich in de lucht ziet zweven, mag hopen, dat hij stoutmoedige plannen kan realiseren; degene die de roofvogel vangt, wil in z'n eentje van het succes kunnen genieten. Een adelaar die zich in een duikvlucht op zijn prooi stort, wijst op de snelheid van gedachten en de moed van de dromer, hetgeen zich weliswaar in de waaktoestand als roekeloosheid zou kunnen ontpoppen.
Met andere woorden: wie hoog spel speelt, kan diep vallen. Een opgesloten adelaar wijst op geremdheid van de dromer tegenover zijn omgeving. Freud nam de symboliek van de mythologie over en zag in de adelaar een overmachtig seksueel symbool, omdat de roofvogel z'n instincten niet kan beheersen en voordurend op zoek is naar slachtoffer.

Afgrond. Zich er van afwenden, de feiten niet onderogen willen zien. In de afgrond afdalen, men zou de oorzaak voor een ogenschijnlijk uitzichtloze situatie moeten vinden, zodat men er gemakkelijker mee om kan gaan en dus ook weer omhoog kan klimmen.
In de afgrond kijken: Dreigende gevaren kunnen met dapperheid tegemoet worden gezien, aangezien ze op tijd kunnen worden getraceerd. Men is daardoor in staat om ze te omzeilen en ze de baas te worden. In een afgrond vallen Dikwijls een aankondiging van geestelijk leed. Vaak wordt ook een actuele situatie uit het werkelijke leven in een beeldomzet (zoals een val uit het bed, waarna men onmiddellijk ontwaakt.
Een brug over de afgrond vinden: men kan moeilijkheden overbruggen die plotseling in de waaktoestand ontstaan.
Wie in een afgrond valt, zo zeiden de oude Egyptenaren, moet rekening houden met zakelijk verlies.

Afscheid. Afscheid nemen betekent meestal een reorganisatie van het eigen leven of een spoedige verandering van de leefgewoontes. Afscheid van de ouders betekend voor jongere mensen dikwijls een overgang naar meer zelfstandigheid.
Het afscheid van een vaste vriend of vriendin is dikwijls een uitdrukking van de sterke twijfels aan hun daadwerkelijke trouw: vermoedelijk wil men in een vaste relatie afstand nemen van het tot dusverre misschien wat eentonige dagelijks bestaan.
Het afscheid van oude mensen kan in sommige gevallen wijzen op een afscheid voor altijd, maar soms kan het ook een waarschuwing om eindelijk eens een slechte gewoonte op te geven.

Amputatie. De psychoanalyticus van de oude stempel ziet het afhakken van ledematen meestal erotisch-seksueel als castratieangst, maar af en toe ook als omschrijving voor de spoedige scheiding van een geliefd persoon.
Volgens moderne opvattingen zou men erop moeten letten, welke ledenmaten zijn verwijderd. Geamputeerde voeten of benen kunnen erop wijzen, dat een of andere remming ons levensweg bemoeilijkt.
Wie een vinger verliest en daarmee een deel van zijn tastzin, wordt op het gebrek aan gevoel geattendeerd. Het ontbreken van een hand zegt wellicht dat de dromer in de waaktoestand niet voldoende vrijheid van handelen heeft.
Degene die in de droom wordt onthoofd loopt gevaar om in de waaktoestand de kluts kwijt te raken,wat bijvoorbeeld ook een aanwijzing kan zijn voor een zekere onbezonnenheid in liefdesrelaties.

Angst. Angst speelt in droombeelden zeer vaak een belangrijke rol.
De oude Egyptenaren verklaarden het angstgevoel als een klaarblijkelijke ontevredenheid met zichzelf. De moderne psychologie ziet hierin een begane vergissing die men graag ongedaan zou willen maken. De angstkreet in de droom wijst dus op een bijzondere grote vergissing, die uitsluitend met een behoorlijke dosis initiatief goed te maken is.

Arrestatie. Degene die gearresteerd wordt of ziet dat iemand anders in hechtenis wordt genomen, zou er moeite voor moeten doen om niet over medemensen te roddelen, aangezien ook hem hetzelfde zou kunnen overkomen wat hij voor anderen heeft bedacht.
Dikwijls gaat het bij dit soort droombeelden ook om het gevangen zitten in een leefmilieu, waaruit men wil ontsnappen.

Arts. Dat hij opduikt hangt samen met de diagnose van onze ziel - dat er iets in ons moet zijn, wat zou moeten worden genezen. De ziel wil met haar genezende kracht op ons bewustzijn inwerken en helpen om ziekmakende conflictstoffen uit de weg te ruimen.

Automobiel. Dit voertuig staat vaak voor het eigen ik, dat beheerst moet worden.
Degene die er goed mee vooruitkomt, zal ook in het werkelijke leven veel voorspoed kennen.
Panne wijst op innerlijke remmingen. Verbodsborden die men over het hoofd ziet, wijzen op de levensangst die men door al te vlot op te treden wil overwinnen.
Wanneer de dromer zelf in de auto rijdt, geeft dit dikwijls uitsluitsel over z'n persoonlijkheid - hier wordt de auto een verplaatsbaar huis - of over datgene wat hij in het dagelijks leven wil voorstellen. Zit hij in een bijzonder elegante onbekende auto, dan wil hij mogelijk meer lijken dan hij in werkelijkheid is. Kan de dromer niet met de auto omgaan, dan doet hij ook in de waaktoestand nogal eens iets verkeerd.
Veel angstdromen - men overrijdt iemand, de remmen werken niet - hangen samen het voertuig; zij tonen aan dat ons ik lichtelijk is aangetast, dat wij onze levensstijl zouden moeten veranderen om geen verliezen te lijden.

Avondeten. Een fraai gedekte tafel met een overvloed aan spijzen kan bij oudere mensen op een bijzonder gelukkige levensavond wijzen, waarbij het aan niets ontbreekt.
Bij jongere mensen zou een karwei achter de rug kunnen zijn, waarna de vruchten ervan kunnen worden geoogst. Vaak wijst het avondeten erop, dat het schip van het leven binnen afzienbare tijd in rustiger vaarwater terecht komt of dat men zich geen zorgen hoeft te maken over de gebeurtenissen van morgen.

         ****  B ****          

Baby. Symbool van het onbewuste verlangen naar geborgenheid.
Degene die een baby draagt, moet nog geruime tijd z'n bagage dragen en bereikt z'n gestelde doelen pas na veel inspanningen. Een baby voeden: Men moet z'n plicht doen, ook al kost het veel moeite. Wie in een droom mooie baby's ziet, kan goede vrienden maken. Lelijke baby's wijzen op kleine aantastingen van het eigen karakter. Een dode baby wijst soms op een slecht herinneringsvermogen.

Bad. Hier komt het zuiveringsproces van de ziel ter sprake.
Het bad neemt iets weg, wat ons tot nu toe heeft bezwaard. Het water in het bad weerspiegelt geestelijke energie. Menigeen heeft al in de droom een bad genomen voordat een nieuwe levensperiode begon. Het bad in helder water reinigt de ziel en betekent voor de waaktoestand een helder inzicht. Het bad in troebel water wijst op het moeras waarin men door eigen schuld terecht is gekomen. Positief uit te leggen is het baden in de vrije natuur, dat voor het werkelijke leven ongebondenheid en ongedwongenheid belooft.

Badkamer. De plaats van zuivering, dat wil zeggen: van de geestelijke loutering.
De duidelijke geometrische vorm, zoals een ronde of vierkante badkamer (of ook een badkuip) wijst erop dat de dromer in de grond van z'n hart een goed karakter heeft. In deze ruimte wil men zich ontdoen van het vuil van het dagelijkse leven, in een andere huid kruipen. Degene die de badkamer schoonmaakt voordat hij zich wast, wil gebeurtenissen uit het verleden snel vergeten, zich zuiveren voordat hij aan iets nieuws begint.

Bagage. De verruimde persoonlijkheid van de dromer, z'n vermogen en z'n bekwaamheid om de levensreis goed te doorstaan. Verliest hij het een of andere stuk bagage, dan kan dit een vermindering van z'n energie betekenen, misschien zelfs ook een ziekte waartegen hij in de waaktoestand moet vechten.

Bal. In een droom naar een bal gaan, belooft ook voor de waaktoestand plezier en vrolijkheid. Dikwijls wordt het hal gezien als wenk van het onbewuste om meer van z'n leven te gaan maken en zich uitgebreider bezig te houden met z'n omgeving. De bal om mee te spelen is net als de kogel een totaliteitssymbool, te vergelijken met de aardbol of de zon, d.w.z.: de in beweging gezette psychische energie. Wie in de droom met de bal speelt, kan ook het een of ander verspelen, of tot speelbal van z'n gevoelens worden - zich vergalopperen in een zaak die in feite totaal oninteressant is. 

Vaak denken wij gemakkelijk spel te hebben, maar misschien zal men ons juist dan een hak zetten.

Balkon. Symbool van het huis dat wijst op het moederlijke, de vrouwelijke borst; ook op het geschenk waarvoor men later geen wederdienst hoeft te verwachten.

Ballon. Het symbool van de vluchtigheid in ons leven, het beeld van het jagen naar geluk. Men weet echter nooit of de wind uit de goede richting waait. Een geklapte ballon symboliseert - net als een uiteengespatte zeepbel - een wens die niet in vervulling gaat.

Banaan. Psychoanalytisch gezien het symbool van het mannelijke geslachtsdeel. Het beeld geeft vooral aan vrouwen seksuele dromen die echter in de waaktoestand nauwelijks in vervulling zullen gaan en eerder wijzen op een onbevredigend leven.

Bank. Dikwijls uitgelegd als energiecentrale waaruit men de klacht kan putten om dingen - ook in de liefde - te kunnen bolwerken. Een geblokkeerde rekening wordt uitgelegd als blokkade van de psychische energie. In een bank inbreken symboliseert de krampachtige poging, om de waarde van het ik overeind te houden. Soms symboliseert de inbraak ook de wens om meer te lijken dan men is, meer te bezitten dan men in werkelijkheid heeft.
Degene die op een bank zit, zit op een avontuur te wachten, op een mens die hem begrijpt. Vaak droomt men van een zitbank, wanneer men in het samenleven met een partner niet de vervuiling kan vinden, waarop men heeft gehoopt.

Bar. Degene die alleen in een bar zit, wil vermoedelijk in de waaktoestand voor een keertje iemand andere zijn. Wie samen met anderen naar een bar gaat, laat meestal blijken, dat hij op zoek is naar oppervlakkige kennissen; maar het hangt er van af, met wie men in de droom in een bar zit. Met behulp van deze symbolen kan de droom pas worden uitgelegd.

Bed. Het bolwerk van de geborgenheid, waarin we af en toe worden gegrepen door een grote onrust; men zou zich in de waaktoestand met dit gevoel moeten bezighouden, omdat het op een verborgen haard van psychische ziekteverwekkers zou kunnen wijzen. Degene die in de droom seksuele avonturen in bed beleeft, is vermoedelijk wat ontevreden met z'n seksuele prestaties in de waaktoestand; hij wil meer dan datgene waartoe hij zich in staat acht. Als het beddengoed is verschoond, dan betekent dit - volgens een middeleeuws droomboek - geluk in de liefde; Wanneer het beddengoed vuil is, betekend dit tegenslag in de liefde.
We zijn van mening, dat schoon beddengoed de dromer er veeleer aan moet herinneren, dat hij ook in de waaktoestand op 'netheid' in het seksuele leven zou moeten letten; vuil beddengoed zou er dus een teken voor moeten zijn om z'n relaties in het reine te brengen. Het lege bed in de droom zegt iets over de geestelijke eenzaamheid van de dromer.

Bedelaar. Een waarschuwingsteken dat signaleert dat men zich tegenover andere mensen minder hoogmoedig moet gedragen. Dikwijls symboliseert de bedelaar ook de onaangename herinnering aan een mens of een gebeurtenis die we liever uit ons geheugen zouden willen wissen. Soms maakt het onbewuste ons er ook op attent, om in de waaktoestand wat bescheidenere te zijn. Oude droomboeken namen de populaire opvatting over, dat het geluk en veel geld zou betekenen, wanneer men in de droom iets aan bedelaar geeft.

Bedevaart. Wanneer men in de droom aan een bedevaart deelneemt, dan is men in de waaktoestand bereid op samen met anderen een doel te bereiken, dat iedereen psychische dichter bij elkaar brengt.

Bediening. Wanneer men in de droom goed wordt bediend, dan kan men in het dagelijks leven rekenen op welbevinden en uitdaging. Wanneer men zelf degene is die bedient, moet men waarschijnlijk in de komende tijd voor anderen zwoegen en zich zwaar inspannen.

Bedrog. Dikwijls het onverwachte, het snelle geluk en de kortstondige verbetering van de financiën.
Wanneer men door z'n partner wordt bedrogen, moet men dit niet al te serieus nemen; want de onbekende die met de eigen partner vrijt, is vaak de onverwachte hulp die iemand ons in de waaktoestand biedt.
Soms betekent het droombeeld ook de impuls om in het seksuele leven wat meer initiatief te nemen.

Beek. Een kleine beek - direct uit de bron stromend - wijst op de sprankelende leefwijze van de dromer, en belooft voor de roep en privé-leven uitsluitend het beste. Een troebele, muf riekende beek symboliseert dikwijls de sombere stemming, waarin men zich in de waaktoestand bevindt; soms wil men ook in troebel water vissen.
Wanneer er vissen in de beek zijn, dan rinkelt misschien binnenkort onze kassa.
Een drooggelegde beek herinnert de dromer aan noodsituaties.

Beeltenis. Wanneer men het portret van een mens in de droom ziet, dan wil men zich een beeld van iemand vormen en misschien in men zelf wel de betreffende persoon. Ziet men een vertekend beeld, dan brengt het onbewuste een zekere geestelijke radeloosheid in de waaktoestand over. Ziet men z'n eigen beeltenis in een mooie lijst voor zich, dan heeft dit iets te maken met onze ijdelheid.

Been. Het been is in zekere zin de 'motor' van de voet.
Het heeft dus iets te maken met vooruitgang maar ook met achteruitgang in ons leven.
De seksuele uitleg van de eerste psychoanalytici (zoals: een mooi been zien betekent bevrediging van de geslachtsdrift, of beenbreuk is conform met echtbreuk) is weinig overtuigend.

Beer. Hoewel de beer de mannelijke kracht symboliseert, moet hij in de droom worden gezien als zinnebeeld van aardse, warme en beschermende moederlijkheid.
Volgens Carl Gustav Jung komt hier het negatieve aspect van de superieure persoonlijkheid bij, die wordt gekenmerkt door de spreekwoordelijke sterkte van de beer. De beer in de droom heeft ook iets gevaarlijks en dreigends.

Begeleider. Wie in de droom door iemand wordt begeleid, zou er op moeten letten wie degene is, die naast hem loopt. Vaak is het alleen een schaduw. Dikwijls symboliseert de begeleider het eigen innerlijk, dat problemen heeft ontdekt, die dringend moeten worden opgelost.

Begraafplaats. De begraafplaats verschijnt in de droom in een periode van serieuze levensconflicten. Dan zoeken we in zekere zin raad bij diegenen, die we op de begraafplaats opzoeken. Van de overleden ouders (of één van de ouders) verwacht men troost, hetgeen al een overwinning van de actuele problemen inhoudt. We zoeken dus in het graf de uitweg uit de situatie, die donker en onheilspellend boven ons hoofd zweeft. Bij dromen over een begraafplaats of doodskist spelen meestal oplosbare problemen een rol.

Begrafenis. Heeft bijna nooit met een sterfgeval te maken.
Vaak symboliseert de begrafenis iets, wat men beter kan begraven; een ruzie met degene, die wordt begraven; een liaison of iets nutteloos, dat men zich heeft voorgenomen. Wanneer men zelf wordt begraven, dan symboliseert dit meestal een geestelijke houding, die ons in de waaktoestand een verkeerde weg doet inslaan - innerlijke remmingen, minderwaardigheidscomplexen, of zelfmedelijden - en het maant ons tot zelfkennis. Soms is er ook iets in ons afgestorven, wat we ten grave zouden moeten dragen.

Begraven. Wat in de droom wordt begraven, zien de schaduwen op de zoel, de slechte gewoontes of de verkeerde instelling in de waaktoestand, die men wil vergeten of ook voor de omgeving wil verbergen, omdat men zich ervoor schaamt.

Behangen. Degene die in de droom behangt, verlangt in de waaktoestand naar een ingrijpende verandering in z'n levenssfeer.

Beker. Een beker waaruit men drinkt. Voor de uitleg zou men op de drank moeten letten. Een lege beker moet wijzen op een lege portemonnee; een boordevolle beker op financiële verbetering.

Bel. Degene die in de droom aanbelt, wil vermoedelijk in het werkelijke leven de aandacht van iemand trekken.

Berg. De berg wijst op problemen, die zich tot de hemel opstapelen. Een moeilijke klimpartij op een steile berg wijst op situaties in het leven, waarin men gemakkelijk zou kunnen falen. Wordt de top niet bereikt, dan zijn de doelen van de dromer te hoog gegrepen. Wie veilig boven aankomt, kan zich op een succes verheugen. is de klim niet al te steil, dan kunnen we op vooruitgang in het leven rekenen. De afdaling kan op het einde van een belangrijke periode in ons leven wijzen, maar ze kan er ook op wijzen, dat we het eindelijk klaargespeeld hebben en dat ons nu een rustiger tijd te wachten staat. De oude Egyptenaren stonden reeds op het standpunt, dat zich obstakels op de levensweg van de dromer opstapelen, wanneer de berg in de droom al te steil is, en dat men de problemen alleen door grote inspanningen de baas kan worden.

Berggids. Een positieve droomfiguur, die ons langs alle mogelijke hindernissen omhoog leidt. De berggids symboliseert ook de beschermheer, die ons bij onze voorruitgang actief steunt.

Berk. Wanneer hij lenteachtig groen is, spiegelt de berk ons een heuglijke gebeurtenis voor.
Klimt men langs de stam van een berk veilig omhoog, dan kan men in het leven op vooruitgang rekenen.
In de middeleeuwen dacht men dat de berk toverkracht bezat en bescherming bood tegen heksen en boze geesten.
In katholieke streken is het nog steeds gebruikelijk om op sacramentsdag of gedurende de pinksterdagen de huizen en schuren met groene berktakken te versieren, om aldus het kwaad buiten te houden. Bij religieuze mensen symboliseert deze traditie de angst van het onbewuste om weerloos te zijn overgeleverd aan de kwade krachten.

Bessen. Als zij worden verzameld, dan wijst dit op de last van de dagelijkse sleur en het dagelijkse werk. Wanneer men in de droom bessen eet, dan windt men zich vermoedelijk in de waaktoestand over elke kleinigheid op, terwijl men z'n ergernis alleen maar opkropt.

Beul. Hij is degene die onze executie uitvoert; met dit droombeeld wil het onbewuste ons op een lichte psychische beschadiging wijzen, die we moeten herstellen. De beul is dus het droompersonage, dat over bepaalde dingen in ons moet rechtspreken.

Bevalling. De bevalling heeft altijd iets te maken met de wedergeboorte en met nieuwe inzichten. Bij vrouwen wijst de bevalling op de ontplooiing van de eigen persoonlijkheid, op een gelukkige nieuwe relatie of op de beëindiging van een oude, broze relatie.
Bij mannen kan de bevalling het ontstaan van een nieuw idee of een persoonlijke verandering, die vooruitgang inhoudt, betekenen. Verloopt de bevalling zonder problemen, dan kunnen we op het begin van een uiterst positieve periode hopen, waarin ons bijna alles zal lukken. Een zware bevalling betekent daarentegen verlies: dit kan het mislukken van een plan of van een onderneming zijn, of het afscheid van een persoon.

Bezem. Degene die een bezem vasthoudt en ermee veegt, wil orde scheppen in z'n leven.
In onbekende huizen zijn bezems te vergelijken met de bezems waarop heksen rijden en in de Walpurgisnacht behoorlijk huishouden: Men wil ruzie met ons maken of ons op de een of andere manier in de val laten lopen.
Men zou deze waarschuwing serieus moeten nemen en opletten voor mannelijke en vrouwelijke heksen en hun kunsten met de helleveeg. Nieuwe bezems vegen schoon; ze kunnen erop wijzen, dat we met behulp van een nieuw idee schoon schip maken.

Bezoek. Wanneer het bezoek onaangenaam is, dan kan dit wijzen op allergieën of op een afkeer, die men in de waaktoestand tegen iemand koestert.

Bibberen van de Kou. De angst voor verkoudheid, die voortkomt uit het bibberen van de kou, symboliseert de angst voor narigheid. Het bibberen van de kou kan echter ook de verkoeling binnen langjarige vriendschap symboliseren. Heeft men het koud - veroorzaakt door een lichamelijke prikkeling van buitenaf - dan kan dit meestal niet bij de uitleg worden betrokken, tenzij andere droomsymbolen dit vereisen.

Biecht. Men wil iets beklemmends uitpraten, dat zwaar op het hart ligt, en waarover men in het dagelijks leven zwijgt.

Bier. Verschaald bier dat in een glas is achtergebleven, wijst erop, dat een vriendschap ten einde zou kunnen lopen. Vers bier dat men in de droom met mate drinkt, verzekert ons van goede gezondheid, mits men het niet morst. Wanneer het bier alleen uit schuim bestaat, dan hebben we soms in onze kennissenkring te maken met praatjesmakers en opscheppers.

Bij. Het symbool van de (noeste) vlijt.
Zoemen er bijen in onze droom, dan kunnen we ons over sterke zenuwen verheugen, die bij alle gevaren een probaat hulpmiddel zijn (want de bij heeft een angel!).
De oude Grieken en Romeinen geloofden, dat wanneer een meisje in de droom door een bij werd gestoken zij in de waaktoestand werd getroffen door de pijl van Amor. Voor alle anderen zou de bijensteek gelijkstaan aan een ingrijpende verandering in het leven.

Bijenzwerm. Een positief teken voor de rol, die men in de maatschappij speelt. De bijenzwerm wijst ook op kleine seksuele genoegens.

Bijkeuken. Droomt men hiervan, dan hangt ons in de waaktoestand het een en ander boven het hoofd, want de bijkeuken ligt op het niveau van de kelder, en dat is het domein van het onbewuste. Degene die er in afdaalt, wil vermoedelijk psychische problemen, waarover hij zich zorgen maakt, in het reine brengen. Wanneer hij vuur onder de wasketel stookt, dan wil hij met de gloed (van de hartstocht) voor 'schone' omstandigheden zorgen, zelf als anderen de vuile was willen doen.

Bijl. Wie de bijl als gereedschap gebruikt, wil een bepaald doel met geweld bereiken.
Dikwijls ook een aanwijzing, dat men in het werkelijke leven energie verspilt, die dan in beslissende momenten ontbreekt.

Biljet. Een biljet is iets, wat het onbewuste ons wil toestoppen, met de bedoeling dat we in de waaktoestand onze schuchterheid kunnen overwinnen.

Binnenplaats. Wanneer de binnenplaats door mooie huizen is omgeven, dan wil men zich met aardige mensen omringen. Een duistere binnenplaats is dus dienovereenkomstig uit te leggen als aanwijzing voor onze contactarmoede.

Bioscoop. In de droom wordt dikwijls uitsluitend een gedeelte van een film, die we misschien enkele dagen geleden hebben gezien, voor ons gedraaid. Maar de film is duidelijk veranderd: Hier wordt een hoofdstuk uit onze eigen 'levensfilm' vertoond!
Het onbewuste beschrijft in zekere zin (in een gelijkenis) de situatie, waarin we ons op dit moment bevinden.
Uit het halfdonker van de bioscoop van onze ziel zullen diverse zaken worden opgehelderd.

Blauw. De kleur van de waarheid, van de psychische ontspannenheid, van de geestelijke superioriteit.
Dromen in het blauw zijn dus positief te beoordelen.

Bliksem. Een teken, dat oncontroleerbare krachten ons zielenleven beïnvloeden.
Een bliksem - te vergelijken met de vuurstraal - laat ons vermoedelijk bliksemsnel herkenen, hoe we in de waaktoestand beter de weg kunnen vinden. Volgens Freud heeft de bliksem een fallische betekenis. Volgens Artemidoros betekent het getroffen worden door een bliksem iets positiefs; het vuur van de bliksem lijkt op het goud, dat men kan winnen, maar ook snel weer zou kunnen verliezen.
Wanneer de bliksem in onze directe nabijheid inslaat, staat een verandering van plaats voor de deur; voor verliefden heeft hij een gunstige betekenis (daar is hij dus ingeslagen als een bom); bij echtgenoten daarentegen bespoedigt de bliksem de scheiding.
Indiaanse droomuitleggers beweren echter, dat de bliksem in de boom op een ziekte wijst.

Blind. Wie zichzelf in de droom als blinde ziet, heeft vermoedelijk in de waaktoestand z'n ogen in z'n zak, wanneer het gaat om problemen, die hoofdzakelijk van psychische aard zijn. Het ontbreekt hem mogelijk aan een vooruitziende blik of aan de juiste mensenkennis, zodat hij gemakkelijk kan worden bedrogen. Men heeft hulp nodig , om een uitweg uit een dilemma te kunnen vinden.
Het getuigt van de hulpvaardigheid van de dromer, wanneer hij een blinde leidt.

Bloed. Het symbool van de levenskracht, levendige hartstocht en onvermoeibare liefde.
Degene die in de droom bloed verliest, heeft psychische wonden, waarvan hij niets wil weten, omdat deze wonden hem in de ogen van anderen zouden kunnen vernederen. Vloeit het bloed uit de wonden van andere mensen, dan staan we op het punt om anderen pijn te doen.
Bloedverlies in de droom kan wijzen op een gebrek aan liefde, een transfusie van diepe gevoelens.

Bloedneus. Seksueel uitgelegd betekent een bloedneus het mogelijke verlies van de potentie; bij vrouwen betekent het de angst om een partner te verliezen.

Bloemen. Bloemen - vooral bloeiende - zijn, afhankelijk van de kleur, positief te interpreteren als uitdrukking van mooie gedachten en gevoelens.
Als de bloemen verwelken, dan verlept er iets in het leven van de dromer. Het plukken van bloemen wijst op een vervulling van seksuele verlangens.
Een bos verse bloemen wijst op een liefdesavontuur dat ons gelukkig maakt. Maar wanneer men bloemen vertrapt, dan trapt men mogelijk op de mooiste gevoelens van de partner, die men voorspiegelt dat men van hem houdt.
Het Indiase droomboek 'Jagaddeva' ziet in een droom over bloemen de belofte van het grootste geluk.

Blussen. Degene die in de droom een brand blust, kan zich in de waaktoestand ternauwernood uit een hachelijke situatie bevrijden.
Reeks in de antieke oudheid geloofde men, dat men iemand grote schade zou berokken als men in de droom z'n lamp of lantaren dooft.

Boef. Boeven zijn in de droom mensen, die ons willen oplichten.
We zouden wantrouwig moeten worden, wanneer er een boef verschijnt.

Boeien. Degene die geboeid is, wordt ook in de waaktoestand door iets geboeid, waarvoor het onbewuste hem wil waarschuwen.
Mogelijk symboliseren de boeien ook het gebonden zijn aan een mens, zoals in een niet helemaal gelukkig verlopend huwelijk.

Boek. Wordt als 'levensboek' uitgelegd.
De titel en het thema kunnen opheldering betreffende de eigen geestelijke levenshouding geven, maar ook de kleur van de kaft kan bij de uitleg worden betrokken.
Af en toe vertoont de inhoud overeenkomsten met het eigen leven, of het boek symboliseert de behoefte aan meer kennis in het dagelijkse bestaan.
Volgens Artemidoros symboliseert het boek het leven op zich, of dikwijls ook het eigen verleden en uit de ervaringen van het verleden zou men profijt kunnen trekken.

Boer. In de droom van een stedeling de wens en de wil om zich met een natuurlijke leefwijze bezig te gaan houden.
Hij symboliseert de betrokkenheid van de dromer bij de natuur en het eenvoudige leven, dat hij wil leiden.

Boerderij. De geboorteplaats, waarnaar velen in de droom verlangen; de heerlijke warmte in ons gevoelsleven.
Vaak is de boerderij er ook een aanwijzing voor, dat men naar rust en vrede verlangt.

Bom. Dit droombeeld verschijnt meestal in dromen van schokkende belevenissen uit het verleden.
Tegelijkertijd symboliseert de bom eveneens het eigen onvermogen om aan bestaande ongunstige situaties iets te veranderen.
Dromen over bommen hebben iets bedreigends voor de existentie, d.w.z. dat deze dromen erop wijzen, dat het tijd wordt om de zenuwen te kalmeren en de levenswandel te veranderen. Wanneer we slechts één bom in de droom tegenkomen, dan zou dit een boodschap kunnen zijn die inslaat als een bom.

Boodschappen doen. De 'vertaling' van geheime wensen: Men wil op het intermenselijke vlak iets bereiken wat tot nu toe nog niet mogelijk was.
Vermoedelijk wil men de liefde kopen van een persoon met wie men nauwe banden onderhoudt, of ook alleen maar waardering van de partner krijgen - de zekerheid, dat men hem op de juiste manier behandelt.
Maar het droombeeld wakkert twijfels aan: Is het echt mogelijk om liefde en waardering te kunnen kopen?
Wanneer men nieuwe kleren koopt, wijst dit erop, dat men in het dagelijkse leven graag iemand anders zou willen zijn en dat men met z'n omgeving niet meer helemaal tevreden is.

Boom. Archetypische symbool van het leven; de boom wordt ook uitgelegd als levens- of stamboom.
Adam en Eva plukten de appel van de boom der kennis en leerden aldus hun levensles.
Degene die dus over een boom droomt, kan hopen op inzichten, die hem in de waaktoestand verder zullen helpen.
Hoge bomen wijzen op grote eer; bloeiende bomen op persoonlijke voorspoed; bomen die vruchten dragen op succes in de nabije toekomst;
dorre bomen wijzen evenwel op slechte zaken. Wie uit een boom valt, heeft het er moeilijk mee om z'n eigen situatie in te schatten.
Degene die in een hoge boom klimt, durft ook in de waaktoestand te veel aan en kan dan ook gemakkelijk diep vallen.

Boot. De boot moet ons veilig overzetten naar de plek waar we een nieuwe toekomst tegemoet gaan.
Als de boot in rustige wateren dobbert, betekent dit voor de waaktoestand dat we in rustig vaarwater komen.
Degene die de boot op onrustig water bestuurt, moet in het werkelijke leven rekenen op onrust en onevenwichtigheid.
Wie de boot in het donker laat drijven, weet op het ogenblik niet, hoe de dingen zullen verlopen.

Bord. Het bord in de droom wijst op een kring van aardige mensen, die elkaar in een vrolijke sfeer ontmoeten
(waarbij het bord ook lichamelijk genot kan symboliseren).
Wanneer het bord leeg is, dan wordt door onze schuld menig gezellig samenzijn verpest. In het bord gebroken, dan zijn de scherven een teken voor geluk in de liefde.

Bordeel. Men zou een uitweg uit een psychisch conflict moeten vinden en het gezelschap van mensen moeten opzoeken, die onze psyche zonder morele remmingen weer kunnen opvijzelen. Het vrijen met een hoer betekent dus een winst aan levenservaring. Maar in sommige gevallen wijst het ook op onbevredigde seksuele verlangens en op verdrongen lust gevoelens in de waaktoestand.

Borduren. Wanneer men zich ook in de droom met deze rustige - de zenuwen kalmerende - activiteit bezighoudt, dan kunnen we tot de conclusie komen, dat we in het dagelijkse leven werkzaamheden waarnemen, die de zenuwen weinig belasten. Degene die toekijkt, wanneer anderen borduren, kan erop rekenen, dat hij een vermoeiend karwei te klaren heeft. In sommige dromen kan dit beeld ook de steken onder water symboliseren, die 'aardige' medemensen aan ons uitdelen.

Borst. Freud zag de borst als een seksueel symbool met betrekking tot de vroegste kindsheid, dat wil zeggen dat de zuigeling seksuele gevoelens voor z'n moeder, die hem de borst geeft, zou hebben.
Deze ervaring uit de vroegste kindsheid, die een strekte binding van de dromer aan de moeder zou uitdrukken, zou vooral in de dromen van mannen een rol spelen. Uiteraard symboliseert de droom van de borst het moederlijke, levensbehoudende, voedzame.
Maar dit droombeeld symboliseert eveneens het voedsel voor de geest, dat de psyche ten goede komt.
Degene die een verwonding aan de borst heeft, zoekt vermoedelijk naar psychisch evenwicht, of hij heeft thuis verdriet.
Mogelijk wijzen mooie borsten van een vrouw op een gelukkige belevenis in de liefde en borsten van een oude vrouw op de angst voor ontbrekende potentie.

Bouwen. Degene die iets bouwt, wil in de waaktoestand vooruitkomen. Maar er kunnen onder het bouwen ook moeilijkheden ontstaan.
Deze moeilijkheden betekenen voor het werkelijke leven de problemen, die men niet zo gemakkelijk de baas kan worden.
Dienovereenkomstig zijn problemen snel opgelost, wanneer datgene wat men bouwt, klein en vertederend is.
Wordt het gebouw doelloos hoger en hoger, dan stapelen ook de problemen zich tot in het oneindige op.
Wanneer er een brug wordt gebouwd, dan kan men erop rekenen, dat moeilijkheden spoedig worden opgelost.

Brand. Het vuur van de vernietiging; van de hartstocht, die ons verdriet bezorgt.
De ontdekking van een brandhaard in de droom kan - wanneer het niet de herinnering aan een echte gebeurtenis is - een verandering van het leven, dat tot nu toe is geleid, betekenen. Vaak hebben we te maken met een psychisch-geestelijke ziekte, die nader onderzocht en vervolgens door de bewustwording van ons betere ik genezen moet worden. Men zou moeten gadeslaan, in welk gedeelte van het huis de brand ontstaat.
Brandt de dakstoel, dan kunnen we bijvoorbeeld concluderen dat we te maken hebben met een lagere geestelijke ontwikkeling.
Wanneer er brand uitbreekt in de stal, dan is er aan onze drijvende krachten schade toegebracht.
Dromen over een brand zijn in tegenstelling tot dromen over vuur altijd een gelijkenis van het gevaar, dat ons of onze liefste vrienden bedreigt.
Men zou in dit geval z'n gevoelens en z'n geweten nader moeten onderzoeken, om op die manier een mogelijke psychische 'brandhaard' te ontdekken en vervolgens te bestrijden.

Brandgeur. De brandgeur wijst op een harstocht, waaraan we onze vingers kunnen verbranden. Ook hier moeten we ons geweten nader onderzoeken, om te kunnen beseffen, waar de brandhaard zich bevindt; waar onze gevoelens in het slop zijn geraakt.

Brandnetels. Wanneer we in een droom in de brandnetels gaan zitten, dan betekent dit voor de waaktoestand, dat we ons in een netelige situatie hebben gemanoeuvreerd. We waren zo onbedachtzaam, om onszelf in gevaar te brengen en moeten nu proberen, om er met alle macht uit te komen.
Pakt de dromer brandnetel beet, dan kan hij zich beter een keer laten onderzoeken, want onbewust kondigt zich misschien een psychische aandoening aan.

Brandstapel. De brandstapel is opgebouwd uit onze schuldgevoelens en maakt psychische onzekerheden duidelijk.
Wanneer de brandstapel brandt, zouden we in de waaktoestand wat terughoudender moeten zijn en op een 'lager pitje' door moeten gaan, om niemand op de tenen te trappen. Ziet men zichzelf op de brandstapel staan, dan zou men goed over z'n leven, dat men tot nu toe heeft geleid, moeten nadenken, om verstandige conclusies voor de toekomst te trekken. Misschien moet men ook helemaal opnieuw beginnen en oude fouten voorkomen.
Brandstapels zijn eveneens een waarschuwing, om onbezonnen onbekende mensen in vertrouwen te nemen.

Brandweer. De brandweer blust in de droom een brand, d.w.z.:de vurige hartstocht die in ons ontstaat en ons dreigt te vernietigen.
De harde waterstraal van de brandweer doodt de ziekteverwekkers, die ons lichaam of onze geest willen verzwakken.

Bril. De bril wijst op de fouten in ons ik.
Een slecht zittende bril zegt ons bijvoorbeeld, dat we iets op een totaal verkeerde manier zien.
Wanneer we in de droom de bril van iemand anders opzetten, dan zouden we in de waaktoestand meer op onze eigen kracht moeten vertrouwen dan op de misleidende adviezen van de medemensen. Door een schone bril kijken betekent, dat men in de waaktoestand het overzicht wil behouden.
Let ook op de kleur van de montuur. Een roze bril kan onder andere betekenen, dat we de dingen te rooskleurig zien en dat we alles, wat negatief is, willen negeren. Wie door een beslagen bril kijkt, wil het een of ander, dat best nuttig voor hem zou kunnen zijn, niet echt waarnemen.
De gebroken bril symboliseert het geluk, dat gemakkelijk kan breken.

Broek. Wanneer men in de droom een broek aantrekt, dan wijst dit erop, dat men in de waaktoestand gauw beledigd is.
Soms wijst dit droombeeld ook op overmatige machtswellust (men heeft tenslotte de broek aan).
Degene die in de droom een broek uittrekt, geeft zich bloot; z'n aanzien zal schade lijden.
Gebruikt men bretels, dan wil men in de waaktoestand verzekerd zijn van de hulp van anderen.

Broer. In de dromen van mannen symboliseert de broer vaak het tweede ik, dat hem attent maakt op psychische problemen of aantastingen van het karakter en dat hem tot bezinning aanmoedigt. Ook in de dromen van vrouwen is het meestal niet de eigen broer, maar eerder de medemens, die broederlijk onze kant kiest en ons misschien kan helpen om een probleem te boven te komen.
De broer is dus eigenlijk meer het symbool voor de broederlijkheid.

Broer en zusters. In de droom zijn broers en zusters mensen, die van mening verschillen, maar toch met elkaar overweg kunnen.
Voor de man zijn broers en zusters de schaduwen van de psyche, die in de gedaante van de broer het zwakke symboliseren,
maar ook iets wat - onbewust - van blijvende waarde is.
Voor de vrouw is de zuster de schaduw van haar ik, de broer is de representant van het mannelijke gevoelsleven.
Ruzie met broers en zusters betekent ergernis in het dagelijkse leven, een achteruitgang van de momentele situatie.
Wanneer men over of met broers en zusters praat, dan zou men dit als waarschuwing moeten zien, om zich niet in meningverschillen te verwikkelen. Wanneer men in de droom een broer of een zuster verliest, dan kan men vroeger of later in een dwangpositie terechtkomen.

Bron. De bron symboliseert de bron van de eeuwige jeugd, het sprankelende leven en de levenslust.
Is het water van de bron helder, dan lacht het geluk ons toe. Wanneer echter het water troebel is, dan wijst dit op sombere vooruitzichten,
op onenigheid op het persoonlijke vlak en op mensen, die ons niet gunstig gezind zijn.

Brood. Het voedsel van het leven, dat geest en lichaam sterkt.
Wanneer iemand over brood droomt, dan krijgt z'n leven een zin, omdat hij en een kring van mensen naar elkaar toegroeien.
Het brood kan op een geliefde persoon wijzen, die men graag alleen voor zichzelf wil bezitten.

Brug. Principieel een positief teken, omdat de brug het overbruggen van moeilijkheden en tegenstellingen symboliseert.
Wanneer we over een brug naar de tegenoverliggende oever lopen, dan staat ons een nieuwe, bevredigende bezigheid te wachten, of het begin van een gelukkige liefde. De brug is ook het symbool voor de nauwe band tussen twee mensen, maar eveneens het symbool voor het opnieuw aanknopen van vroegere goede relaties. De manier waarop de brug geconstrueerd vertelt ons, of er obstakels op onze levensweg liggen:
Een ontbrekende leuning of een brug is aanbouw wijzen de dromer op gevaarlijke plekken.
Een ingestorte brug zegt ons, dat we in ons gevoelsleven iets in orde moeten maken en dat we via omwegen ons geluk zullen bereiken.

Bruiloft. Tegelijkertijd einde en begin: De overgang van de ene levensperiode naar de andere.
De bruiloft wordt ook gezien als het archetype van de vereniging.
Wanneer we in de droom onze eigen bruiloft vieren - ook al zijn we al lang getrouwd - dan zal onze levensstijl vermoedelijk veranderen, maar dit hoeft niet per se te betekenen, dat we met een scheiding te maken hebben. Bevind men zich als gast op een bruiloft, dan betekent dit een verandering op het intermenselijke vlak. In het Indiase droomboek 'Jagaddeva' wordt de bruiloft gezien als een teken voor de naderende dood, of tenminste als een teken voor grote pijn.

Buik. De 'keuken' van het lichaam, waarin - in overdrachtelijke zin - de belevenissen van het dagelijkse leven worden verwerkt en verteerd.
Soms zijn dromen over een volle buik ook een waarschuwingsteken, dat ons meedeelt dat we ons moeten matigen.
De buik kan ook een seksuele betekenis hebben.

Buikpijn. Wanneer de buikpijn in de waaktoestand over is, dan wijst dit op innerlijke twijfels, die men uit de wereld zou moeten helpen.
Soms wijst de buikpijn ook op lichamelijke zwakte, die tot een ziekte zou kunnen leiden, waartegen men bijtijds voorzorgsmaatregelen zou moeten treffen.

Buren. In de droom zijn de buren niet altijd de aardige mensen, die wij kennen.
Het zijn vaak behoorlijk kwaadwillige personen, die ruzie met ons zoeken.
Vermoedelijk geeft het onbewuste hier een waarschuwingssignaal, dat duidelijk wil maken dat men bij de keuze van vrienden behoedzaam moet zijn.

         ****  C ****          

Cadeaus. Cadeaus zijn niet altijd duidelijk te categoriseren.
Vaak symboliseren ze echter de verandering van de levensstijl tot nu toe, omdat we in ons leven misschien niets cadeau hebben gekregen.
De droomuitleggers in het oude Egypte geloofden, dat cadeaus die men ontvangt, op een voelbare verbetering van de omstandigheden wijzen.

Carnaval. Wanneer men zichzelf of een ander ('het andere ik') als nar verkleed ziet, dan betekent dit, dat men zichzelf voor een keer anders dan in de dwangbuis van het conventionele wil tonen en dat men een gedeelte van het naar buiten toe gerichte ik wil afleggen.

Champagne. Wie in de droom geestrijke dranken drinkt - vooral sprankelende mousserende wijn - die wil van het leven genieten, zonder aan de dag van morgen te denken. Vermoedelijk vallen hier de morele barrières weg, en worden we op seksueel gebied van alle mogelijke remmingen bevrijd.

Chaos. Chaotische situaties in de droom leggen psychische remmingen bloot; gevoelens, die niet kunnen worden gecategoriseerd.

Chauffeur. Hij bestuurt de wagen van het lot. Luistert hij naar onze instructies, dan zullen we in het werkelijke leven rechtstreeks op een doel afgaan. Wanneer de chauffeur weigert om onze opdrachten uit te voeren, dan hebben we in de waaktoestand te weinig doorzettingsvermogen.
Dikwijls is het ook alleen maar een bode, die in het uniform van een chauffeur ten tonele verschijnt.

Chef. De chef is meestal een gedeelte van ons eigen ik, dat er nauwlettend op toeziet dat de dromer aan z'n plichten wordt herinnerd.

Cheque. De cheques in de droom hebben nauwelijks iets te maken met het betaalmiddel, maar eerder met beloftes en verplichtingen, die moeten worden nagekomen. Wie dus in de droom een cheque uitschrijft, komt in de waaktoestand een belofte na. Wanneer er in de droom te veel cheques tegelijkertijd verschijnen, dan neemt men in het dagelijks leven misschien te veel hooi op de vork, waardoor men zich nauwelijks of niet aan z'n beloftes kan houden. Belangrijk zijn natuurlijk de getallen, die op de cheque staan; soms ook de naam, die men op de cheque leest.

Cijfer. Bij cijfers in een schoolrapport zou men op het getal moeten letten en dit moeten opzoeken.
Vaak zijn deze cijfers een herinnering aan de schooltijd en kunnen nu worden toegepast op een actueel probleem, dat moet worden opgelost.

Circus. Degene die de prestaties van de artiesten in de manege bewondert, wil in de waaktoestand iemand, die z'n leven in goede banen heeft weten te leiden, als een ideaal voorbeeld hebben. Wanneer we zelf in een circus optreden, dan willen we in ons dagelijks werk onze talenten bewijzen.

Cirkel. De oneindige lijn is een totaliteitssymbool, dat in de droom enerzijds verschijnt als het geometrisch figuur zelf en anderzijds als een groep mensen die in een kring staan - een rond plein of iets dergelijks. Dit droombeeld betekent, dat de psychische energie bij elkaar gehouden moet worden.
Men omcirkelt een favoriet object, maar het kan ook zijn dat de cirkel van (meestal positieve) indrukken wordt gesloten.
Rond als een cirkel is ook de circusmanege, waarin wilde dieren (de tomeloze drijvende kracht dus) worden getemd.
Wie in een cirkel binnendringt, gaat gericht op een bepaald doel af.

Clown. De clown is een personage dat zich voortdurend tussen huilen en lachen beweegt - het gevoel van onzekerheid (dit kan ook seksueel worden uitgelegd). De clown is de zinnelijke persoonlijkheid van het eigen ik, die ons echter aan de keerzijde van het leven moet herinneren - aan het einde van alle dingen.

Club. De club, waarin wij in een gezellige sfeer sociale contacten onderhouden, is soms een symbool voor het verlangen van de dromer naar meer openheid in de vriendenkring.

Conducteur. De conducteur oefent een controlefunctie uit op de reis van ons leven en hij let erop, dat we de goede richting inslaan.
Hij symboliseert eveneens de vriend, die ons in moeilijke situaties bijstaat.